Sống Lại Thập Niên 80: Đổ Bát Trà Trứng Đường Đỏ, Lội Ngược Dòng Không Phụ Dư Sinh

Năm 1986, xưởng nhỏ của tôi biến thành một xưởng may công nghiệp.

Mười chín chiếc máy may, hơn hai mươi công nhân.

Cuối năm, Công ty Bách hóa huyện chủ động tìm tới cửa, muốn đặt hàng ba trăm chiếc áo bông.

Hợp đồng ký xong, tôi quay lại Nhà máy Dệt may Hồng Tinh mua vải.

Trước đây tôi chỉ có thể mua vải lỗi người khác không cần, bây giờ Chủ nhiệm Kho tự mình rót trà cho tôi: “Giám đốc Lâm, sau này chiếu cố công việc kinh doanh của nhà máy chúng tôi nhiều hơn nhé.”

Bước ra khỏi kho, tôi gặp Chủ nhiệm Lưu sắp nghỉ hưu.

Dì ấy cười nói: “Hồi đó dì còn khuyên cháu đừng nghỉ việc, bây giờ nhìn lại, đúng là tầm mắt dì hẹp hòi rồi.”

Tôi lắc đầu: “Không phải đâu ạ, lúc ấy dì thực sự là muốn tốt cho cháu mà.”

Nếu không có dì ấy, tôi chưa chắc đã có thể giành lại suất nối nghiệp nhanh đến thế.

Cũng chính dì ấy đã cho tôi biết lần đầu tiên rằng, cuộc đời của tôi có thể do chính tôi ký tên, chứ không phải do người khác điểm chỉ hộ.

Tết năm đó, tôi nghe nói Tôn Đại Hải lại kết hôn, cưới một cô gái ở huyện bên.

Kết hôn chưa đầy một năm, hai người đã đánh nhau đến tận đồn công an.

Nghe nói nhà gái anh em trai đông, Tôn Đại Hải lần đầu tiên động thủ, ngày hôm sau năm người anh em vợ đã vác gậy gộc lên tận cửa.

Từ đó hắn ta không bao giờ dám đụng vào vợ một cái nào nữa.

Tôi nghe xong chỉ thấy buồn cười, có những kẻ không phải là không sửa được, chẳng qua là ức hiếp kẻ yếu sợ kẻ mạnh mà thôi.

Cuộc sống của Vương Quế Phân lại ngày càng sa sút.

Lâm Quốc Cường không có việc làm chính thức, sau này đi buôn máy đĩa cassette lại bị lừa, nợ ngập đầu.

Bà ấy mấy lần đến tìm tôi.

Tôi đều chỉ nói: “Dưỡng lão chẳng phải trông vào con trai sao?”

Bà ấy liền nghẹn lời.

Tôi không hoàn toàn cắt tiền sinh hoạt của bà ấy, mỗi tháng cho mười đồng theo tiêu chuẩn tối thiểu.

Không phải vì tha thứ, chỉ là tôi không muốn sau này để bất kỳ ai lấy cớ “bất hiếu” ra làm trò.

Trách nhiệm nên làm, tôi không nợ.

Còn về Lâm Quốc Cường, một đồng cũng không có.

Vương Thuận Phát sau khi vào tù còn gửi cho tôi một bức thư.

Ông ta bảo, trước khi cha tôi gặp nạn thực ra từng phát hiện ông ta tuồn linh kiện ra ngoài, nhưng từng cho ông ta một cơ hội.

Chỉ cần đền bù lại đồ thì sẽ không tố cáo.

Nhưng ông ta tiếc tiền, cuối cùng xảy ra tai nạn.

Cuối thư viết: “Anh rể trước khi chết còn nói, đừng trách mẹ cháu.”

Tôi nhìn rất lâu, cuối cùng gấp thư lại, ép vào trong sổ tay cũ của cha.

Có những sự bao dung là của cha, không phải của tôi.

—

Mùa xuân năm 1988, xưởng của tôi chính thức treo biển: Nhà máy May Tri Thu.

Ngày khởi công, trước cổng nhà máy treo đầy đèn lồng đỏ.

Dì Chu mặc quần áo mới, gặp ai cũng nói: “Hơn một trăm hai mươi công nhân, tôi là công nhân đầu tiên đấy.”

Chủ nhiệm Lưu sau khi nghỉ hưu cũng được tôi mời về giúp quản lý nhân sự.

Buổi trưa lúc đốt pháo, đối diện đường có một người đứng đó.

Lâm Quốc Cường.

Mấy năm không gặp, nó đã gầy đi rất nhiều.

Chiếc áo xám bạc màu, đã sớm mất đi cái dáng vẻ cầm máy đĩa nhập khẩu đi khoe khoang năm nào.

Nó đứng rất lâu, cuối cùng đi tới: “Chị.”

Đây là lần đầu tiên trong mấy năm qua, nó gọi tôi như vậy.

“Em muốn tìm một công việc.”

Tôi nhìn nó một hồi: “Biết làm gì?”

“Bốc xếp hàng, bê đồ, đạp xe ba bánh.”

“Chịu làm không?”

Nó gật đầu.

“Trong nhà máy đang thiếu công nhân bốc xếp. Một tháng bốn mươi lăm đồng, phát theo điểm danh.”

Mắt nó sáng lên.

“Nhưng có điều kiện.”

“Chị nói đi.”

“Trong nhà máy không có chị em, chỉ có ông chủ và công nhân. Đi muộn trừ tiền, nghỉ không phép sa thải, trộm đồ báo công an.”

Mặt nó xẹt qua sự xấu hổ, cuối cùng gật đầu: “Được.”

Tôi bảo Quản đốc xưởng dẫn nó đi đăng ký.

Sau này nó thực sự làm được, có lẽ sau khi chịu thiệt thòi rồi rốt cuộc cũng biết tiền không phải từ trên trời rơi xuống.

Vương Quế Phân sau khi biết chuyện, vui mừng hớn hở chạy tới: “Mẹ đã bảo người một nhà làm gì có thù hằn qua đêm.”

Tôi không đáp lời.

Bà ấy lại nói: “Đợi Quốc Cường làm vài năm, con giao nhà máy cho nó nhé. Dù sao người nhà mình vẫn yên tâm nhất.”

Tôi ngẩng đầu: “Ai nói con sẽ giao cho nó?”

Bà ấy ngẩn người: “Nó là em trai con mà.”

“Cho nên con đã cho nó một công việc, nhà máy là của con, tại sao phải giao cho nó?”

Bà ấy há miệng, dường như cho đến tận hôm nay, bà ấy vẫn không thể nào hiểu nổi.

Trong cái bộ quy tắc đó của bà, thứ con gái kiếm được, sớm muộn gì cũng nên chảy về phía con trai.

Tôi lười giải thích, cầm lấy hồ sơ trên bàn: “Chiều nay con phải lên tỉnh ký hợp đồng.”

“Lớn cỡ nào?”

“Mười hai vạn.”

Mắt bà ấy trợn ngược lên ngay lập tức.

Mười hai vạn, là con số bà ấy cả đời cũng không dám nghĩ tới.

Tôi xách túi lên, bà ấy đột nhiên giữ lấy tôi: “Tri Thu.”

Giọng nói lần đầu tiên thực sự mềm mỏng xuống: “Mẹ trước đây… quả thực có hơi thiên vị.”

Tôi nhìn bà: “Phải.”

Bà ấy đợi một hồi, thấy tôi không có câu tiếp theo, mặt mũi không giấu vào đâu được: “Con không có gì muốn nói sao?”

Tôi suy nghĩ một chút: “Sau này đừng quyết định thay con nữa.”

Chỉ một câu này, bà ấy chậm rãi buông tay ra.