Nàng Bán Dầu Và Gã Bán Đậu Phụ

Sau khi Diệp Hậu Tắc đi rồi, nhà Mai Hương chuẩn bị đợi vài ngày nữa là bắt đầu cấy lúa. Một khi đã bận rộn thì sẽ không tài nào lo nổi cho phường dầu nữa, Mai Hương muốn ép trước hai vò dầu, nhỡ trong thời gian cấy lúa có người đến mua dầu thì cũng không đến nỗi cuống cuồng.

Từ sau khi Hàn Kính Bình qua đời, việc tang lễ ồn ào hỗn loạn khiến lượng người đến mua và đổi dầu càng lúc càng ít đi. Phường dầu Hàn gia mà không hoạt động trở lại, e rằng người ngoài sẽ tưởng là sắp đóng cửa đến nơi rồi.

Cả trấn Bình An chỉ có hai phường dầu, một là Hàn gia, nhà còn lại là phường dầu Dư gia ở phía bên kia thị trấn. Hai nhà ngoài mặt ngầm cạnh tranh không ít nhưng đều có lợi thế riêng. Sau khi Hàn Kính Bình chết, sự cân bằng này có dấu hiệu lơi lỏng.

Trước khi Hàn Kính Bình chết, người dân xung quanh thu hoạch hạt cải dầu mới đều mang đến ép rất nhiều dầu đem về nhà, vụ mùa bận rộn nhà nông không tiếc dầu mỡ, đợi dầu dự trữ ăn hết rồi rất nhanh sẽ đón nhận một đợt khách hàng mới, Mai Hương buộc phải chuẩn bị sẵn sàng trước mọi thứ.

Đêm hôm đó, Mai Hương bàn bạc với Diệp thị: “Mẫu thân, ngày mai con chuẩn bị mở lò đấy.”

Diệp thị khựng lại giây lát, chậm rãi gật đầu: “Được, ta cùng làm với con, trước tiên chúng ta làm những việc đằng trước, sau đó lại gọi nhị bá con sang.”

Mai Hương cũng gật đầu: “Ngày mai chúng ta chuẩn bị trước cho xong xuôi, ngày kia bắt đầu.”

Sáng hôm sau, sau khi ăn cơm xong, Mai Hương mặc bộ quần áo bằng vải bố mịn, đầu chít khăn vuông, Diệp thị cũng mặc trang phục y hệt, hai mẫu nữ cùng bước vào đông khóa viện, Minh Lãng dẫn theo đệ đệ muội muội đi theo phía sau.

Đông khóa viện từ trước đến nay vẫn luôn rất sạch sẽ, ngày nào Mai Hương cũng dọn dẹp quét tước trong ngoài một lượt.

Mai Hương bước vào đông sương phòng trước, kiểm tra số hạt cải dầu mà Hàn Kính Bình thu mua về. Phương thức kinh doanh của phường dầu Hàn gia có rất nhiều loại: có người dùng tiền mua dầu, có người đem toàn bộ hạt cải dầu tích trữ trong cả năm gửi vào phường dầu Hàn gia rồi quy đổi thành dầu, bất cứ lúc nào cần cũng có thể đến lấy; có người cứ cách một khoảng thời gian lại vác một ít hạt cải dầu đến ép, Hàn gia thu tiền công. Hai loại đầu, bã bánh dầu sau khi ép đều thuộc về phường dầu Hàn gia, hạt cải dầu cũng không phải ép ra bao nhiêu dầu là đưa hết cho mọi người mà Hàn gia sẽ giữ lại một phần lợi nhuận ở giữa. Loại cuối cùng, chủ nhà có thể giám sát toàn bộ quá trình, Hàn gia không lấy một giọt dầu hay một miếng bã bánh dầu nào của họ, nhưng mỗi lần hạt cải dầu mang đến không được quá ít, bằng không Hàn gia mở lò một chuyến sẽ không đủ bù tiền vốn.

Đại đa số các gia đình đều chọn loại thứ hai, tự mình đưa hạt cải dầu tới thì tỷ lệ quy đổi sẽ cao hơn một chút; những nơi ở xa hơn, Hàn Kính Bình trước đây chủ động đi thu mua thì tỷ lệ quy đổi sẽ thấp hơn một chút xíu.

Diệp thị nhìn thấy đống hạt cải dầu này là chực trào nước mắt, Mai Hương vội khuyên nhủ mẫu thân: “Mẫu thân, đây đều là tâm huyết của phụ thân, chúng ta nhất định phải ép hết thành dầu đem đi bán.”

Diệp thị ừ một tiếng, cùng Mai Hương tháo dây buộc miệng bao tải ra.

Mai Hương quan sát kỹ lưỡng hơn hai mươi bao hạt cải dầu trong kho. Hàn Kính Bình là người cẩn thận, hạt cải đen và hạt cải vàng đều được thu mua tách biệt, những hạt lẫn tạp chất hoặc không khô ráo tuyệt đối không nhận. Hạt cải dầu mà dính nước thì chẳng mấy chốc sẽ bị ẩm mốc, làm hại lây cả kho hạt cải dầu.

Đông sương phòng của đông khóa viện Hàn gia chính là căn nhà tốt nhất, mái ngói lợp bằng loại ngói tốt nhất, còn được trải thêm một lớp nữa, xà nhà cũng dùng gỗ tốt. Sân nhà lát gạch xanh cỡ lớn, định kỳ cả căn nhà sẽ được hông qua than củi để chống mối mọt và giữ khô ráo. Bao tải đựng hạt cải dầu cũng không đặt trực tiếp xuống đất để tránh ẩm mốc từ mặt nền thấm lên.

Thấy toàn bộ hạt cải dầu đều khô ráo, Mai Hương mới trút được gánh nặng trong lòng. Nàng giữ lại ba bao hạt cải, sau đó nhanh tay buộc chặt miệng các bao tải còn lại.

Mai Hương chuyển cả ba bao hạt cải dầu vào nhà chính, Diệp thị muốn phụ giúp nhưng Mai Hương không cho.

Nhà chính gồm ba gian, cửa mở ở gian cuối phía tây, gian cuối phía đông là chảo xào lớn, gian giữa là cối xay lớn, gian phía tây là thùng ép dầu. Từ đông sang tây, toàn bộ quy trình đều có thể tiến hành thông suốt.

Diệp thị đi lấy hai cái sàng, hai mẫu nữ nhanh chóng sàng qua một lượt hạt cải dầu, còn Minh Lãng và Minh Thịnh thì đứng bên cạnh phụ việc vặt.

Sàng xong hạt cải dầu, Mai Hương bảo Diệp thị: “Mẫu thân, phường dầu là gia sản nhà mình, phụ thân mất rồi, ngài là chưởng qũy bên trong, cái chảo này để ngài rửa nhé, con và Minh Lãng đi khuân củi khô.”

Diệp thị gật đầu, tự mình đi xách nước về rửa chảo. Cái chảo xào này cực kỳ lớn, có thể chứa được mấy trăm cân hạt cải dầu, hai chiếc chảo trong nhà bếp gộp lại cũng không lớn bằng một nửa cái chảo này.

Diệp thị rửa chảo xong, Mai Hương và Minh Lãng từ cạnh chuồng lợn ở tây khóa viện khuân ra rất nhiều củi chẻ. Mai Hương bỏ một nắm lá thông vào cửa lò trước, bảo Diệp thị châm ngòi lửa đầu tiên.

Lửa bùng cháy lên, chảo chẳng mấy chốc đã khô rang, Diệp thị nhóm lửa, còn Mai Hương đứng xào hạt trong chảo. Cái xẻng xúc chảo bằng sắt đó còn to hơn cả cái xẻng xúc bằng gỗ, cán dài hơn cả cánh tay của người trưởng thành. Mai Hương cầm cái xẻng chảo khổng lồ đảo đều hạt cải trong chảo không ngừng nghỉ. Xào hạt cải dầu lửa không được quá lớn, cũng không được để lệch lửa. Diệp thị nhóm lửa cho Hàn Kính Bình suốt mười mấy năm trời, kinh nghiệm phong phú hơn Mai Hương, chỉ dựa vào tiếng kêu của hạt cải dầu trong chảo là có thể phán đoán cách điều chỉnh ngọn lửa ra sao cho phù hợp.

Xào hạt cải dầu xong, tất cả đều được trút vào mấy chiếc thùng sắt lớn khô ráo.

Làm lụng xong xuôi thì đã đến giờ ăn trưa.

Diệp thị và đám Minh Lãng đều mệt rũ người, Mai Hương bảo mọi người vào nhà chính uống nước nghỉ ngơi một lát, còn phần việc còn lại để chiều làm tiếp. Xay bột không phải chuyện dễ, may mà nhà Mai Hương có nuôi một con lừa nhỏ, bằng không với cái cối xay lớn nhường ấy, dù Mai Hương có tháo vát đến đâu e rằng cũng phải kiệt sức ngã quỵ.

Diệp thị uống ngụm nước, đứng dậy đi ra nhà bếp, buổi chiều xay bột hấp bột, ngày mai đóng cọc, Mai Hương đều phải dùng rất nhiều sức lực, bà là mẫu thân mà sao có thể ngồi một chỗ nghỉ ngơi trơ mắt nhìn nữ nhi làm trâu làm ngựa được chứ.

Diệp thị kiên quyết bắt Mai Hương cùng đám đệ đệ uống nước trà ăn bánh mè lát. Mai Hương cũng không bướng bỉnh nữa, dẫn theo đệ đệ muội muội ngồi lại nói chuyện phiếm.

Mai Hương ôm Lan Hương vào lòng, hôn lên má phúng phính của con bé, cầm lấy hai bàn tay mũm mĩm vỗ vỗ rồi đọc vè.

Lan Hương nghe xong cười nắc nẻ không ngừng.

Một mình Diệp thị tay chân lanh lẹ làm hai món ăn chắc dạ, thịt muối trong nhà xào đầy một chảo lớn với rau cải sắp già bên ngoài vườn, đập mấy quả trứng gà xào ớt muối, lại hấp thêm một bát trứng gà hấp, nấu một nồi cơm gạo tẻ lớn. Hai món trước cực kỳ đưa cơm, cả nhà buổi sáng đều mệt lử người, mỗi người ăn liền hai bát cơm.

Chỉ có Lan Hương vẫn ăn kèm trứng gà hấp hết một bát nhỏ. Diệp thị cố ý chừa lại một ít ớt xào trứng, cạy phần cơm cháy dưới đáy nồi ra ăn kèm với thức ăn, đến cả một đứa trẻ ham đọc sách như Minh Lãng cũng ăn đến dính đầy mỡ quanh miệng.

Củi trong nhà nhiều, bếp trong nhà lò lúc nào cũng đỏ lửa đun nước trà ấm nóng. Trong tang lễ của Hàn Kính Bình thừa lại rất nhiều trà lá, sáng nào Diệp thị cũng pha một ấm lớn, thỉnh thoảng lại chế thêm nước sôi vào ấm trà. Lúc này ăn đồ dầu mỡ xong mà uống một ngụm nước trà nóng lớn thì quả là giải ngấy vừa vặn.

Mấy mẫu tử ăn cơm xong, Mai Hương dọn dẹp bát đũa rồi cả nhà ngả lưng đánh một giấc.

Diệp thị tự giác hơn, ngủ một giấc liền gọi Mai Hương dậy, bế Lan Hương đang ngủ say đặt sang Tây sương phòng cạnh Minh Lãng. Hai tiểu ca nhi vẫn đang ngủ say sưa, Diệp thị nỡ lòng nào gọi chúng dậy. Từ khi Hàn Kính Bình mất, Minh Lãng bỗng hiểu chuyện hơn rất nhiều, cũng trở nên có trách nhiệm hơn, rất hiếm khi ngủ say thế này như hôm nay. Bây giờ trên người bọn chúng vẫn mang tang phục nặng nề, không tiện đến lớp đọc sách, phải đợi đến khi tròn một năm ngày mất của Hàn Kính Bình mới có thể đi học lại được.

Diệp thị đắp chăn cẩn thận cho lũ trẻ rồi dẫn Mai Hương dắt theo con lừa nhỏ cùng đi tới đông khóa viện.

Mai Hương trút mẻ hạt cải dầu đã xào thơm vào rãnh nghiền trên cối xay, lừa nhỏ quay vòng tròn kéo cối xay, từ từ nghiền nát nhừ toàn bộ hạt cải dầu.

Bên này Mai Hương xay hạt cải, bên kia Diệp thị xúc phần bột đã nghiền nát cho vào xửng hấp lớn đặt lên bếp bắt đầu chưng.

Hai mẫu nữ bận rộn đến giữa chừng thì Minh Lãng dẫn đệ đệ muội muội tới, có hơi ngượng ngùng nói: “Mẫu thân, tỷ tỷ, sao không gọi con dậy.”

Mai Hương cười bảo: “Chiều nay đệ cứ lo chăm sóc Minh Thịnh và Lan Hương cho tốt là được rồi, ở đây có mẫu thân và ta mà. Nếu hai đứa nó không quậy phá, đệ tự vào trong nhà đọc sách cũng được.”

Cả buổi chiều hôm ấy, ngoại trừ việc đi nhà xí giữa chừng, Mai Hương và Diệp thị cứ cặm cụi bận rộn mãi trong phường dầu. Minh Lãng trong lúc đó bưng nước trà tới cho hai người rồi lại quay về tiếp tục đọc sách và trông chừng đệ đệ muội muội.

Trời sắp tối, bụng Mai Hương bắt đầu kêu ọc ọc.

Diệp thị thính tai nghe thấy, mỉm cười bảo: “Hôm nay chắc mệt mỏi lắm rồi, tối nay chúng ta ăn mì sợi, cho thêm nhiều thịt vào nhé. Ăn cơm xong chúng ta sang nhà nhị bá một chuyến, ngày mai gọi nhị bá sang phụ giúp gói bánh và đóng cọc.”

Mai Hương vội nói: “Mẫu thân, con làm được mà.”

Diệp thị lắc đầu: “Con có giỏi giang đến đâu thì cũng vẫn là một đứa trẻ, sao có thể cái gì cũng trông chờ vào một mình con chứ. Mời nhị bá sang giúp một ngày, việc gói bánh ba chúng ta cùng làm, còn đóng cọc thì ta chịu không nổi, con với nhị bá luân phiên nhau làm. Ngày mai sáng sớm ta nhờ người mua hai cân thịt về, tiện thể mua thêm con cá, mời nhị bá bữa cơm thật đàng hoàng, lại trả thêm mười lăm văn tiền công nữa. Chuyện này con phải nghe lời ta, chúng ta làm mẻ đầu tiên, có thêm người thì thêm nhiều ý kiến. Phụ thân con trước đây thỉnh thoảng cũng thuê người làm mà, huống chi là con.”

Nghe Diệp thị nói vậy, Mai Hương không phản đối nữa, nhắc nhở thêm: “Mẫu thân, lát nữa phải mua đậu phụ nữa nhé, hôm qua con mới mượn một miếng của nhà Minh Nhuệ đại ca đấy.”

Hai mẫu nữ vừa bàn bạc công việc vừa nhanh nhẹn làm xong số việc còn lại, cùng nhau quay về bếp nhà chính.

Diệp thị bảo Mai Hương nhóm lửa, bản thân bà tự tay cán mì, bảo Minh Lãng đi cắt một miếng thịt muối, thoăn thoắt làm một nồi mì sợi lớn cho thêm thịt muối, nấm khô, trứng rán và rau cải xanh. Mấy mẫu tử ăn một bữa ngon lành no nê.

Nhiều việc dồn dập, bận rộn tối mặt tối mày khiến ai nấy đều chẳng còn tâm trí đâu mà đau buồn nữa. Diệp thị sợ các con bị thiệt thòi thiếu chất, nên dự tính dạo gần đây trong nhà ngày nào cũng phải có thịt cá.

Sau khi ăn tối xong, Diệp thị ninh sẵn nửa nồi cơm gạo tẻ để sáng mai rang ăn, sau đó dẫn theo Minh Lãng đi tới nhà Hàn Kính Kỳ, để Mai Hương ở nhà trông nom Minh Thịnh và Lan Hương.

Nhà Hàn Kính Kỳ đã ăn cơm tối xong từ lâu, đang cùng vợ là Châu thị trò chuyện. Phu thê họ có hai trai một gái, đứa đại nhi tử Hàn Minh Huy đã mười bốn tuổi, năm sau là thành thân, đứa nữ nhi ở giữa là Liên Hương kém Mai Hương hai tuổi hai tháng, còn tiểu nhi tử Hàn Minh Thịnh kém Minh Lãng một tuổi.

Thấy mẫu tử Diệp thị tới, phu thê bọn họ đều niềm nở ra đón: “Tam đệ muội tới đấy à, mau vào nhà ngồi đi.”

Hàn Minh Lãng chào hỏi nhị bá và nhị mụ, đám trẻ nhà nhị phòng cũng chào hỏi Diệp thị đầy đủ.

Khách sáo vài câu xong, Diệp thị đi thẳng vào vấn đề: “Nhị ca nhị tẩu, ta sang đây là muốn mời ngày mai nhị ca qua giúp nhà ta gói bánh cải dầu, cùng với Mai Hương đóng cọc ép dầu. Ta vốn định mấy ngày trước sang ngỏ lời rồi, ngặt nỗi dạo này nhà nào nhà nấy đều bận rộn chuyện cấy lúa, ngày nào cũng bận tối tăm mặt mũi. Thừa lúc mạ non chưa lớn hẳn, nhà ta chuẩn bị ép trước vài vò dầu, không chuẩn bị sẵn từ trước, đến lúc bận rộn, người ta đến mua dầu thì nhà ta sẽ cuống cuồng không kịp trở tay mất.”

Hàn Kính Kỳ gật đầu: “Tam đệ muội tính toán chu đáo đấy, chẳng mấy chốc nữa là nhà nào nhà nấy cũng phải đi ép dầu thôi. Đệ muội cứ yên tâm, ngày mai sáng sớm ta sẽ qua đó, Minh Huy ở nhà cũng không có việc gì làm, để đi cùng ta luôn.”

Diệp thị vội bảo: “Minh Huy giờ là lao động chính trong nhà rồi, ở nhà phụ giúp tẩu tử là được, sang chỗ ta chẳng phải thành ra sai vặt không công hay sao.”

Châu thị biết ý của Diệp thị: “Đệ muội à, các người là người lần đầu gánh vác việc lớn, có thêm người thì thêm sức mạnh, đợi mẫu tử các người làm quen tay rồi thì không cần Minh Huy đi theo nữa đâu. Đệ muội chỉ cần lo cho hai bọn họ một bữa cơm là được, những thứ khác không cần khách sáo.”

Diệp thị khó lòng từ chối, cười nói: “Vậy ta xin cảm ơn nhị ca nhị tẩu nhé.”

Chuyện đã định đoạt xong xuôi, Diệp thị dẫn theo Minh Lãng quay về nhà.